Kekerdom is een klein en karakteristiek dorp in de Ooijpolder, aan de rand van de Gelderse Poort. Het dorp ligt vlak bij de Waal en wordt omringd door uiterwaarden, dijken en open polderlandschap. Door de ligging aan de rivier heeft water altijd een belangrijke rol gespeeld in het landschap en de geschiedenis van Kekerdom.
Kekerdom is bekend om zijn landelijke karakter, de historische bebouwing en de bijzondere ligging tussen rivier en polder. Het dorp vormt samen met de omliggende natuur een rustig onderdeel van de Ooijpolder, waar landschap, natuur en dorpsleven dicht bij elkaar komen.
Kekerdom kent een lange geschiedenis die teruggaat tot de vroege middeleeuwen. De eerste schriftelijke vermelding van de plaats dateert uit het begin van de 9e eeuw, toen Kekerdom nog Cacradesheim werd genoemd.
In de eeuwen daarna veranderde de naam verschillende keren, onder andere in Cachritheim, Kekercheim en Kekerthem. De naam verwijst waarschijnlijk naar een vroegmiddeleeuwse Frankische woonplaats of hof.
Door de ligging aan de Waal heeft het water altijd een grote invloed gehad op het dorp. Bewoners moesten zich voortdurend beschermen tegen overstromingen en dijkdoorbraken. Rond de rivier ontstonden uiterwaarden en rivierarmen, terwijl dijken en kades het bewoonde gebied moesten beschermen.
Die voortdurende wisselwerking tussen mens en rivier heeft het landschap van Kekerdom sterk bepaald.
Kekerdom en de rivier zijn al eeuwenlang nauw met elkaar verbonden. De ligging aan de Waal bracht vruchtbare grond en een bijzonder landschap, maar zorgde ook regelmatig voor wateroverlast. Door de eeuwen heen werden kades en dijken aangelegd en steeds verder versterkt om het dorp en de landbouwgronden tegen het rivierwater te beschermen.
Een bijzondere herinnering aan die geschiedenis is de Sint-Laurentiuskerk. Door veranderingen in de ligging van de dijk kwam de kerk uiteindelijk buitendijks te liggen. Daardoor is het kerkje tegenwoordig bijzonder gelegen tussen de rivier en het binnendijkse gebied. Bij hoogwater kan ook het omliggende kerkhof onder water komen te staan.
De Sint-Laurentiuskerk is een van de oudste en meest bijzondere gebouwen van Kekerdom. De kerk heeft een geschiedenis die teruggaat tot de middeleeuwen. Het huidige kerkgebouw stamt in de kern uit de 14e eeuw en is in de loop van de eeuwen verschillende keren verbouwd en aangepast.
De bijzondere ligging van de kerk heeft alles te maken met de geschiedenis van de rivier en de dijken. Door een verlegging van de dijk kwam de kerk uiteindelijk buitendijks te liggen. Het gebouw staat daardoor op een smalle strook land tussen een oude rivierarm en de huidige dijk. Om de kerk tegen het water te beschermen, werd het gebouw in de loop der eeuwen meerdere keren verhoogd.
In 1872 werd de kerk getroffen door de bliksem. De toren brandde volledig uit en ook het dak en het interieur raakten beschadigd. Daarna werd de kerk ingrijpend hersteld en kreeg zij de toren die het gebouw ook nu nog zo herkenbaar maakt. In 1981 en 1982 volgde opnieuw een grote restauratie
Kekerdom maakte eeuwenlang deel uit van het gebied van Kleef. In 1473 kwam De Duffelt, waartoe ook Kekerdom behoorde, onder het bestuur van de hertogen van Kleef. Daarmee kreeg het dorp een andere bestuurlijke geschiedenis dan veel plaatsen aan de Nederlandse kant van de Waal.
Ook na de middeleeuwen bleef Kekerdom verbonden met het gebied van Kleef. Na de Franse tijd veranderde de bestuurlijke situatie opnieuw. In 1817 werd Kekerdom officieel onderdeel van het Koninkrijk der Nederlanden. Een jaar later, in 1818, werd het dorp bij de gemeente Ubbergen gevoegd.
Deze geschiedenis is nog altijd herkenbaar in het landschap en in de ligging van Kekerdom. Het dorp ligt op een plek waar de geschiedenis van de Ooijpolder, De Duffelt, de rivier en het grensgebied bij elkaar komt.
In de 19e eeuw veranderde er veel in de bestuurlijke indeling van het gebied. Nadat Kekerdom in 1817 onderdeel was geworden van het Koninkrijk der Nederlanden, werd het dorp in 1818 bij de gemeente Ubbergen gevoegd.
Kekerdom bleef lange tijd een klein en landelijk dorp. Het dagelijks leven werd vooral bepaald door landbouw, de rivier, het water en de seizoenen. De ligging aan de grens en de nabijheid van de Waal zorgden ervoor dat bewoners sterk verbonden waren met het landschap om hen heen.
In de loop van de 20e eeuw veranderde het dorp langzaam. De landbouw bleef belangrijk, maar het karakter van Kekerdom werd steeds meer bepaald door de combinatie van wonen, natuur en het bijzondere rivierenlandschap.
Kekerdom is tegenwoordig een klein en rustig dorp, waar het landelijke karakter goed bewaard is gebleven. De oude bebouwing, de dijk, de kerk en het omliggende polder- en rivierenlandschap geven het dorp een eigen karakter.
Het dorp ligt midden in een gebied waar natuur en landbouw dicht bij elkaar komen. Vanuit Kekerdom zijn de uiterwaarden, de Waal en het open landschap van de Ooijpolder gemakkelijk te bereiken. Wandelaars en fietsers vinden hier volop mogelijkheden om de omgeving te ontdekken.
Hoewel Kekerdom klein is, heeft het dorp een sterke eigen identiteit. De geschiedenis, het landschap en het dorpsleven zijn nauw met elkaar verbonden.
Kekerdom ligt aan de noordzijde van de Ooijpolder, dicht bij de Waal en de Duitse grens. Het dorp ligt in een landschap van dijken, uiterwaarden, weilanden en oude rivierarmen. De overgang tussen het dorp en het omliggende landschap is daardoor vrijwel overal dichtbij.
De omgeving van Kekerdom maakt deel uit van het rivierengebied van de Gelderse Poort. De Waal heeft hier het landschap gevormd en blijft dat ook vandaag doen. Bij hoogwater veranderen de uiterwaarden en ontstaan grote watervlaktes, terwijl in drogere perioden de weilanden en natuurgebieden weer zichtbaar worden.
Voor wandelaars en fietsers is Kekerdom een mooi vertrekpunt om het landschap van de Ooijpolder te ontdekken. Langs de dijken en door de uiterwaarden zijn verschillende routes en paden te vinden, met onderweg steeds andere uitzichten over de rivier en het polderlandschap.
Kekerdom heeft verschillende bijzondere plekken die iets vertellen over de geschiedenis en het landschap van het dorp. De Sint-Laurentiuskerk is daarbij een van de meest opvallende gebouwen. De kerk ligt op een bijzondere plek in het rivierengebied en is door haar ligging nauw verbonden met de geschiedenis van het water en de dijken.
Ook molen De Duffelt is een herkenbaar onderdeel van het landschap rond Kekerdom. De molen werd in 1868 en 1869 gebouwd en staat aan de Botsestraat. De molen herinnert aan de tijd waarin windmolens een belangrijke rol speelden bij het verwerken van graan en onderdeel waren van het dagelijks leven op het platteland.
Daarnaast zijn vooral de uiterwaarden en de dijk rondom Kekerdom bijzonder. Het landschap verandert voortdurend onder invloed van de rivier en het water. Daardoor is geen bezoek aan de omgeving hetzelfde en blijven de dijk, de uiterwaarden en de rivier belangrijke plekken voor het dorp.
Kekerdom heeft door de eeuwen heen veel verhalen voortgebracht. Verhalen over het leven in het dorp, over de kerk, de rivier en het landschap, maar vooral over de mensen die hier hebben gewoond en gewerkt.
Veel van deze verhalen zijn terug te vinden in oude foto's, documenten en herinneringen. Samen vormen zij een waardevolle aanvulling op de geschiedenis van Kekerdom.
Op DeOoijpolder.nl brengen we deze bestaande verhalen en historische bronnen bij elkaar. Waar mogelijk verwijzen we door naar websites en initiatieven uit Kekerdom waar deze verhalen en herinneringen al te vinden zijn.
